U bent hier

Hanteren en verplaatsen van boeken

Hanteren en verplaatsen van boeken

Een boek uit een rek nemen en verplaatsen: het lijkt zo alledaags dat we er soms niet bij stilstaan. Maar voor boeken in een erfgoedcollectie moeten we een andere routine aanleren. Je kunt heel wat schade voorkomen door het zekere voor het onzekere te nemen en aandachtig te werk te gaan.

Voorbereiding

Bescherm eerst en vooral jezelf en het voorwerp:

  • Beschik je over een veilige werktafel en hulpmiddelen voor transport, zoals een ladder of kruk en (boeken)karretje?
  • Is het nodig om handschoenen te dragen? Nitril handschoenen dragen de voorkeur weg. Draag je geen handschoenen, zorg dan dat je handen schoon blijven.
  • Zijn sommige stukken kwetsbaar? Hebben ze extra bescherming nodig?


Hoe ga je te werk? Hanteer en transporteer boeken volgens de algemene richtlijnen van de 8-stappenmethode.


Tips & trucs

  • Vermijd druk op gevoelige en beschadigde onderdelen.
  • Neem een boek uit een rek door zijn twee buren eerst een beetje naar achteren te duwen. Vervolgens kun je je vingers aan weerszijden van de rug plaatsen (zie ook bijgevoegd filmpje). Zo voorkom je dat de boekband bovenaan gaat scheuren. Een zwaarder boek ondersteun je meteen met één hand onderaan. 
  • Vul de lege ruimte in het rek eventueel op met een blok polyethyleenfoam, om doorzakken te voorkomen.
  • Houd een boek horizontaal met twee handen vast en druk de twee platten zacht naar elkaar, zodat het boekblok gesloten blijft.
  • Leg meerdere boeken in een stevige doos die je gemakkelijk kunt dragen, of op een karretje waarvan de wielen schokken en trillingen kunnen opvangen.
  • Boekbanden met opliggende versieringen transporteer je het best apart. Breng eromheen een zacht bufferend materiaal aan (verhuiskussens, PE-foam, zuurvrij papier + noppenfolie).
  • Stapel niet te veel: maximum wat je in je handen kunt houden. Houd ook rekening met gewicht en conditie. Uiteraard ligt het zwaarste boek onderaan.
  • Wees voorzichtig bij het openen van een boek. Leg een zachte ondergrond onder het boek, eventueel een kussen of een boekensteun voor grote of kwetsbare boeken. Forceer niet als bladen aan elkaar blijven kleven, of als je de rug of de binding hoort kraken.


Tijdelijke opslag

Ben je tijdens een verbouwing genoodzaakt om de boekencollectie elders op te slaan? Dan kan dat compact in stevige, waterdichte, stapelbare kisten met een platte bodem en een deksel. Dat zal de boeken beschermen tegen licht, stof, insecten, luchtverontreiniging en waterlekken.

  • Bekleed de binnenwanden eventueel met een zachte beschermlaag.
  • Let erop dat de kisten na het vullen nog gemakkelijk hanteerbaar zijn.
  • Vul de gaten binnenin op met blokjes foam, rollen noppenfolie of verhuiskussens.
  • Om de zes maanden hebben de boeken wel even nood aan ventilatie en een conditiecontrole.
Laatst gewijzigd op 09/03/2017